ความเป็นมา

ในยุคปัจจุบัน โลกกำลังเผชิญกับปัญหาความไม่ยั่งยืนในหลากหลายด้าน ไม่ว่าจะเป็นปัญหาสิ่งแวดล้อม การเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศ การใช้ทรัพยากรธรรมชาติอย่างสิ้นเปลือง ปัญหาขยะล้นโลก รวมไปถึงความเหลื่อมล้ำทางสังคมและเศรษฐกิจ อันส่งผลต่อปัญหาสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดีของมนุษยชาติ ซึ่งล้วนเป็นความท้าทายสำคัญที่ต้องอาศัยความร่วมมือจากทุกภาคส่วน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง คนรุ่นใหม่ในฐานะพลังสำคัญของอนาคต ที่มีศักยภาพในการคิดสร้างสรรค์และพัฒนาแนวทางใหม่ๆ เพื่อขับเคลื่อนโลกไปสู่ความยั่งยืนอย่างแท้จริง การจัดการประกวดแข่งขันการนำเสนอไอเดียสิ่งประดิษฐ์และกระบวนการที่ช่วยแก้ปัญหาความยั่งยืนของโลก (Ideation) จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นเวทีให้นักศึกษาได้แสดงความคิดสร้างสรรค์และนวัตกรรมที่สามารถนำไปสู่การแก้ไขปัญหาในชีวิตจริง โดยใช้กระบวนการคิดเชิงออกแบบ (Design Thinking) และแนวคิดด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาประยุกต์เข้าด้วยกัน ทั้งนี้ การประกวดจะเป็นแรงจูงใจในการส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้เชิงบูรณาการและอาจนำไปสู่การลงมือปฏิบัติจริง อันจะช่วยพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์ การทำงานเป็นทีม และการสื่อสารเชิงสร้างสรรค์ของผู้เข้าร่วม และอาจนำไปสู่การต่อยอดการพัฒนาต้นแบบผลิตภัณฑ์หรือบริการ ที่สามารถถ่ายทอดเทคโนโลยีสู่ภาคธุรกิจได้ด้วย

นอกจากนี้ โครงการยังมุ่งเน้นให้ผู้เข้าร่วมตระหนักถึงความสำคัญของการพัฒนาอย่างยั่งยืน (Sustainable Development Goals: SDGs) ทั้ง 17 เป้าหมายขององค์การสหประชาชาติ เช่น ประเด็นที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ สิ่งแวดล้อม พลังงานสะอาด การบริโภคและการผลิตที่ยั่งยืน และนวัตกรรมเพื่อการพัฒนาเมืองอย่างชาญฉลาด การเปิดพื้นที่ให้เกิดการแลกเปลี่ยนความคิดระหว่างเยาวชน นักวิชาการ และภาคธุรกิจ ยังเป็นการสร้างเครือข่ายความร่วมมือเพื่อขับเคลื่อนสังคมไทยสู่อนาคตที่ยั่งยืน ดังนั้น การจัดการประกวดในครั้งนี้จึงไม่เพียงเป็นกิจกรรมสร้างสรรค์เพื่อส่งเสริมการคิดค้นนวัตกรรมใหม่ๆ แต่ยังเป็นกลไกสำคัญในการปลูกฝังจิตสำนึกต่อความรับผิดชอบต่อสังคม เพื่อร่วมกันสร้างโลกที่ดีกว่าให้กับคนรุ่นต่อไปอย่างมั่นคงและยั่งยืน

การกำหนด 4 ธีมหลักของการแข่งขัน ได้แก่

• - Health and Wellness
• - Functional and Future Food
• - Space, Energy, and Environment
• - AI and Data Science

มีที่มาจากการเชื่อมโยงโดยตรงกับกรอบแนวคิดและเป้าหมายของ Mahidol SDGs Impact Challenge 2026 ซึ่งมีเป้าหมายในการขับเคลื่อนงานวิจัยและนวัตกรรมของมหาวิทยาลัยมหิดลให้เกิดผลกระทบเชิงบวกต่อสังคมอย่างเป็นรูปธรรม ภายใต้กรอบเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (Sustainable Development Goals: SDGs) ขององค์การสหประชาชาติ ทั้ง 4 ธีมดังกล่าวสะท้อนถึง จุดแข็งด้านองค์ความรู้และงานวิจัยของมหาวิทยาลัยมหิดล และครอบคลุมประเด็นสำคัญของ SDGs ในมิติต่าง ๆ อาทิ

Health and Wellness เชื่อมโยงกับ SDG 3 (Good Health and Well-being) มุ่งเน้นการส่งเสริมสุขภาพและคุณภาพชีวิตของประชาชน

Functional and Future Food สอดคล้องกับ SDG 2 (Zero Hunger) และ SDG 12 (Responsible Consumption and Production) ตอบโจทย์ความมั่นคงทางอาหารและการบริโภคอย่างยั่งยืน

Space, Energy, and Environment เชื่อมโยงกับ SDG 7 (Affordable and Clean Energy), SDG 13 (Climate Action) และ SDG 15 (Life on Land) ซึ่งเกี่ยวข้องกับพลังงานสะอาด สิ่งแวดล้อม และการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ

AI and Data Science เป็นเทคโนโลยีสนับสนุน (Enabling Technology) ที่สามารถนำมาประยุกต์ใช้เพื่อขับเคลื่อนนวัตกรรมในทุกมิติของ SDGs รวมถึง SDG 9 (Industry, Innovation and Infrastructure) และการพัฒนาเมืองและสังคมอัจฉริยะ

การเลือก 4 ธีมหลักนี้ จึงเป็นการกำหนดกรอบการแข่งขันที่ชัดเจน แต่ยังคงเปิดกว้างให้ผู้เข้าร่วมสามารถพัฒนาแนวคิดที่หลากหลาย ภายใต้บริบทของปัญหาจริงระดับประเทศและระดับโลก พร้อมทั้งเชื่อมโยงกับยุทธศาสตร์ด้าน SDGs ของมหาวิทยาลัยมหิดลอย่างเป็นรูปธรรม

นอกจากการสร้างนวัตกรรมเพื่อความยั่งยืนแล้ว โครงการยังมุ่งเน้นการต่อยอดแนวคิดไปสู่เชิงพาณิชย์และการสร้างคุณค่าทางเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน โดยเปิดโอกาสให้ผู้เข้าประกวดได้เรียนรู้กระบวนการพัฒนาไอเดียให้กลายเป็นผลิตภัณฑ์หรือบริการที่สามารถเข้าสู่ตลาดได้จริง ผ่านการให้คำปรึกษาจากผู้เชี่ยวชาญด้านธุรกิจและผู้ประกอบการ ตลอดจนการส่งเสริมให้เกิดการจดสิทธิบัตรหรือทรัพย์สินทางปัญญา เพื่อคุ้มครองผลงานและสร้างแรงจูงใจในการพัฒนานวัตกรรมต่อยอดในอนาคต ทั้งนี้ยังเป็นการวางรากฐานให้เกิดผู้ประกอบการนวัตกรรมรุ่นใหม่ (Startup) ที่มีจิตสำนึกด้านความยั่งยืนของสังคม ประเทศ และโลก และมีศักยภาพในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจสีเขียวของประเทศด้วย

วัตถุประสงค์

• เพื่อเป็นเวทีในการเฟ้นหานักศึกษาที่สามารถนำวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มาประยุกต์สู่การพัฒนาต้นแบบผลิตภัณฑ์หรือบริการ เพื่อส่งเสริมความยั่งยืนของสังคม ผ่านการทำ Ideation competition
• เพื่อปลูกฝังให้เกิดทัศนคติที่ชัดเจนของการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีจากงานวิจัยสู่การต่อยอดได้จริงในธุรกิจ
• เพื่อสนับสนุนทักษะการเป็นผู้ประกอบการ